Op zondag 26 april was het 40 jaar geleden dat het in reactor 4 in de Tsjernobyl kerncentrale gigantisch fout ging. Midden in de nacht vond er een explosie plaats tijdens het uitvoeren van een test en die zorgde voor een van de grootste rampen met kerncentrales. Het duurde enkele dagen voordat de regering in de Sovjet-Unie met het nieuws naar buiten kwam en ondertussen was er al een hele radioactieve luchtstroom zich aan het verspreiden over Europa. Dit drukt ons nog steeds met de neus op de feiten van het gevaar dat kernenergie met zich meebrengt. Zeker nu in de huidige geopolitieke situatie er niet voor teruggedeinsd wordt om zelfs kerncentrales aan te vallen.
Wij stapten dus op de fiets om de ramp te herdenken én om een krachtig anti-kernenergiegeluid fiets ten gehore te brengen 
.
We startten in de vroege ochtend van zondag 19 april in Eemshaven, een van de beoogde locaties voor nieuwe kerncentrales waarvoor we door de aanhangers (of moeten we zeggen lobbyisten) van kernenergie alweer een tijdje worden klaargestoomd. Groningen (Stad) volgde tussen de middag waar de lokale afdeling van Milieudefensie aan ons en het Groningse publiek inzichtelijk maakte wat de gevolgen voor Groningen zouden zijn als er iets mis zou gaan in Eemshaven. Overnacht werd er bij de IJsbaan in Noordwolde.
Dag twee bracht ons naar Echten, net onder Hoogeveen. De eerste paar uur werden we geïnterviewd en gevolgd door RTV Drenthe. In Gasselte, Drents dorp met een zoutkoepel waar volgens de “kenners” wel radioactief kernafval opgeslagen zou kunnen worden, volgde een lezing van Geert Bosma over zijn ervaringen in Oekraïne, kort na de ramp.
Op dag drie deden we het Provinciehuis in Zwolle aan, waar WISE-directeur Lisanne Boersma haar kennis en kritiek deelde aan het adres van de Provincie Overijssel. Hier wordt namelijk ook serieus nagedacht over de plaatsing van een of meerdere SMR’s (Small Modular Reactors). Deze schaal van kernenergie komt minder bedreigend over en wordt veelvuldig in het lobbypraatje gebruikt als een prima alternatief. Wetende dat zo’n “kleine” centrale toch van dezelfde omvang is als Borssele én dat er nog nergens eentje operationeel is, waarmee hun “waarde” nog steeds niet bewezen is én dat de hoeveelheid radioactief afval relatief gezien groter is dan van een grote centrale, is ook volgens WISE de SMR een slechte optie.
Dag vier alweer leverde, na een tussenstop in Harderwijk, een mooie fietstocht op langs het Nulder- en Nijkerkernauw naar Hilversum, waar we op de weekmarkt aan de rand van de kermis samen met Extinction Rebellion, Grootouders voor het Klimaat en WISE in gesprek gingen met passanten over kernenergie. Hier (en later ook) werd ons duidelijk dat heel veel mensen eigenlijk niet zo heel erg goed geïnformeerd zijn over kernenergie en er zich dus inderdaad voor lijken te laten klaarstomen. Werk aan de winkel dus voor de lobby voor duurzame energiebronnen. Sowieso is de brochure van WISE een heel bruikbare bron van informatie om mensen mee te overtuigen.
’s Avonds werden we in het Duurzaamheidscentrum getrakteerd op een indrukwekkende film over de ramp in Tsjernobyl. Daar was ook Klimaatburgemeester Hiske Overweg aanwezig die ons wees op een door het MIT ontwikkelde simulatietool, En-Roads, waarmee je o.a. kunt ervaren dat het totaal niet klopt dat Kernenergie een enorme invloed zou hebben op het terugdringen van de CO2 uitstoot en dus op de opwarming van de aarde.
Dan ga je 8 dagen fietsen en voor je het weet, ben je al over de helft. Al snel na vertrek uit Hilversum deden we Utrecht aan, waar een grote groep fietsers ons aan de rand opwachtte om ons de vergezellen door de stad. Hartstikke leuk natuurlijk!
Op het Vredenburgplein hebben we nogmaals een moment genomen om in gesprek te gaan met passanten. Zo ook in Gouda waar we met name veel toeristen troffen. De avond en nacht werden doorgebracht in Nieuwerkerk a/d IJssel, op een stuk grond bij particulieren, zonder douche maar mét weer een aantal nieuwe opstappers die zich bij de groep voegden.
Dag zes en Rotterdam komt dichterbij. Ook Rotterdam zal binnenkort wellicht opgezadeld worden met een kerncentrale op de 2e Maasvlakte. Tussenstop op de Coolsingel waar een groep Rotterdammers stond om ons te verwelkomen en een stukje mee te fietsen. Daarna richting Oostvoorne. ’s Avonds een kort bezoek aan het strand met uitkijk over de beoogde locatie voor een Kerncentrale op de 2e Maasvlakte. Tijdens dit bezoek vertelde natuurgids Wim ons nog de nodige uitleg en historische feiten over dit Natura 2000-gebied én de Maasvlakte. Met een stiltemoment werd afgesloten waarbij de deelnemers verzocht werden een elfje te maken. Een kort gedichtje van elf woorden met een heel specifieke opbouw. Hieronder vind je de elfjes, bedacht door deelnemers aan de avondsessie.
Ruimte
Nachtegaal Leeuwerik
Hoe lang nog?
Genieten van de natuur
Kerncentrale
Mens
Word wakker
Het kan nog
Strijd met ons voor
Klimaatrechtvaardigheid!
Zee
Zo ver
Langzaam steeds dichterbij
Tot aan mijn lippen
Water
Natuurgebied
Divers zelfregulerend
Behoefte aan energie?
Nooit door gevaarlijke kernenergie
Kringloop
Natuur
Vol vogelgeluiden
Rust en ruimte
Mijn hoofd leeg maken
Ontnomen
Dag zeven, Zeeland en ons einddoel nadert. Maar eerst nog over een paar eilanden hoppen. Vertrek vanaf Voorne Putten, oversteek van Goeree Overflakkee, waar we een feestelijke doortocht hadden door Goedereede en nog even onze overtuigingskracht konden testen in Ouddorp. Daarna de Brouwersdam over en ja hoor, we waren in de Zeeuwse klei beland.
In Dreischor bij Floor en Bart werden we allerhartelijkst ontvangen, met soep van de allerliefste (schoon)zus, pannenkoeken van Bart en een achtertuin die in een camping veranderde. ’s Avonds nog naar de dijk aan het Grevelingenmeer gewandeld om de spiertjes wat anders te kunnen gebruiken. Onze groep was trouwens inmiddels tot de maximale grootte gegroeid van 23 fietsers.
Hoewel, maximale grootte, dat stond pas voor de laatste dag gepland. Vanaf Middelburg konden mensen nog het laatste stuk mee fietsen. Dat was dus de laatste etappeplaats vóór Borssele. Maar eerst moest na Zierikzee de 5 km lange Zeelandburg worden genomen, Noord-Beveland overgestoken alsmede de Veerse Gatdam voordat Walcheren bereikt werd. Daar vond een warm onthaal plaats op het Abdijplein aan het begin van de middag, met Omroep Zeeland, de NOS, en natuurlijk de Zeeuwse vrienden van de anti kernenergiebeweging.
De laatste 18 km gingen o.a. door Arnemuiden met een groep die wel 85 fietsers omvatte, volgens de Zeeuwse media. Wij telden er zo’n 60 maar het was een mooie lange stoet met medestanders. In Borssele werden we zo mogelijk nog grootser ontvangen dan al in Middelburg het geval was geweest, met de opzwepende ritmes van Rhythms of Resistance, diverse speeches van Frits Otte van Borsele tot de Kern, Sandra Dieleman van Terneuzen tot de Kern, Tjeerd Palstra van Verenigd Front Kerngezond en Marjan Smeulders namens Scientists for Future en Scientist Rebellion en wij als Luchtfietsers hebben de kennis over Kernenergie en de ramp in Tsjernobyl getest met een Ren je Rot-achtige kwis. Al met al een mooie manifestatie en een waardig slot van onze fietstocht.
We kunnen terugkijken op een zeer geslaagde actie, waarbij we ook veel media-aandacht hebben gehad en waarbij we hopelijk ook wat mensen weer tot nadenken hebben aangezet. Naast alle fietsers die hebben meegedaan, willen we de hieronder staande organisaties ook hartelijk bedanken voor de samenwerking voor de mooie tocht en actie! En uhm:
KERNENERGIE ECH NIE !!!!
- AD Regio Rotterdam
- Omroep Archipel - Flakkeenieuws
- Omroep Schouwen-Duiveland
- Reformatorisch Dagblad
- PZC (provinciale
Zeeuwse Courant)
